Trong dòng chảy của cuộc sống hiện đại, khi nhiều loại hình giải trí mới ngày càng phát triển mạnh mẽ, những giá trị văn hóa truyền thống vẫn luôn có sức sống bền bỉ, được gìn giữ và trao truyền qua nhiều thế hệ. Trên quê hương Kinh Bắc giàu truyền thống văn hiến, dân ca Quan họ không chỉ là niềm tự hào của người dân địa phương mà còn là di sản văn hóa quý báu của dân tộc.
Góp phần bảo tồn và phát huy giá trị di sản ấy, những năm qua, các câu lạc bộ Quan họ trên địa bàn phường Tiền Phong đã trở thành nơi hội tụ của những người yêu dân ca, cùng chung tay giữ gìn và lan tỏa những làn điệu quê hương.
Vào mỗi dịp cuối tuần, tại tổ dân phố Quyết Tiến, những câu hát Quan họ mượt mà, đằm thắm lại vang lên trong không khí đầm ấm của buổi sinh hoạt Câu lạc bộ Quan họ Bắc Sông Thương. Trong tiếng hát giao duyên ngọt ngào, các liền anh, liền chị say sưa luyện tập từng làn điệu cổ, từng cách nhả chữ, luyến láy đặc trưng của nghệ thuật Quan họ. Đó không chỉ là những buổi sinh hoạt văn nghệ đơn thuần mà còn là khoảng thời gian để các thành viên cùng nhau gìn giữ một phần hồn cốt văn hóa của quê hương Kinh Bắc.
Được thành lập từ năm 2020, Câu lạc bộ Quan họ Bắc Sông Thương hiện có 35 thành viên tham gia sinh hoạt thường xuyên. Từ những người đã nghỉ hưu đến những người vẫn đang công tác, lao động sản xuất, tất cả đều có chung niềm đam mê với dân ca Quan họ. Dù tuổi tác, nghề nghiệp khác nhau nhưng các thành viên luôn chủ động sắp xếp thời gian tham gia sinh hoạt, luyện tập và biểu diễn. Sự gắn bó ấy đã giúp câu lạc bộ duy trì hoạt động đều đặn trong suốt nhiều năm qua.
Không chỉ chú trọng luyện tập, nâng cao chất lượng nghệ thuật, câu lạc bộ còn tích cực tham gia các hoạt động văn hóa, văn nghệ do địa phương tổ chức. Những tiết mục Quan họ đặc sắc thường xuyên được biểu diễn tại các ngày hội đại đoàn kết, lễ hội truyền thống, các chương trình giao lưu văn nghệ, góp phần làm phong phú đời sống tinh thần của nhân dân. Thông qua những lời ca tiếng hát, hình ảnh người liền anh, liền chị trong trang phục truyền thống cũng góp phần quảng bá, lan tỏa nét đẹp văn hóa Kinh Bắc đến đông đảo người dân và du khách.
Điều đáng quý là trong câu lạc bộ có nhiều thành viên cao tuổi vẫn luôn nhiệt tình tham gia sinh hoạt và truyền dạy kinh nghiệm cho thế hệ sau. Với họ, Quan họ không chỉ là một loại hình nghệ thuật mà còn là ký ức, là tình yêu gắn bó với quê hương từ thuở nhỏ. Bằng sự tâm huyết và trách nhiệm, các thành viên đã trực tiếp hướng dẫn cách hát, cách đối đáp, phong cách biểu diễn cũng như những nét đẹp ứng xử trong văn hóa Quan họ cho những người mới tham gia.
Nhờ đó, nhiều thành viên trẻ đã từng bước hiểu hơn về giá trị của di sản, thêm yêu và tự hào về truyền thống văn hóa quê hương. Đây cũng là nền tảng quan trọng để dân ca Quan họ tiếp tục được bảo tồn và phát huy trong đời sống hiện đại.
Những năm gần đây, cùng với sự quan tâm của các cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương đối với công tác bảo tồn di sản văn hóa, hoạt động của các câu lạc bộ dân ca trên địa bàn ngày càng phát triển. Các câu lạc bộ không chỉ duy trì sinh hoạt thường xuyên mà còn tăng cường giao lưu, học hỏi kinh nghiệm, nâng cao chất lượng biểu diễn. Qua đó tạo môi trường thuận lợi để những người yêu nghệ thuật truyền thống được gặp gỡ, trao đổi và cùng nhau gìn giữ các giá trị văn hóa dân tộc.
Có thể thấy, trong bối cảnh hội nhập và phát triển, việc bảo tồn các loại hình nghệ thuật truyền thống đang đặt ra nhiều yêu cầu mới. Tuy nhiên, bằng tình yêu với di sản, sự tâm huyết của các nghệ nhân, các thành viên câu lạc bộ cùng sự quan tâm của chính quyền địa phương, những làn điệu Quan họ vẫn đang được gìn giữ và ngân vang trong đời sống cộng đồng.
Từ những buổi sinh hoạt giản dị, từ những lời ca tiếng hát mộc mạc mà sâu lắng, các câu lạc bộ Quan họ đã và đang góp phần quan trọng trong việc bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể của dân tộc. Không chỉ làm phong phú đời sống tinh thần của nhân dân, các câu lạc bộ còn trở thành cầu nối gắn kết các thế hệ, bồi đắp tình yêu quê hương, niềm tự hào về truyền thống văn hóa Kinh Bắc.
Những người yêu Quan họ hôm nay vẫn đang lặng thầm giữ lửa đam mê, gìn giữ từng câu hát, từng làn điệu cổ để di sản văn hóa quê hương tiếp tục được trao truyền cho các thế hệ mai sau. Chính từ những mái nhà chung bình dị ấy, hồn Quan họ vẫn mãi ngân vang, góp phần làm giàu thêm bản sắc văn hóa của quê hương Tiền Phong nói riêng và vùng đất Kinh Bắc nói chung./.
