Bệnh ung thư có lẽ không xa lạ gì với chúng ta trong cuộc sống hiện tại bởi lẽ căn bệnh này đang ngày càng gia tăng, thậm chí số người chết do ung thư còn nhiều hơn số người tử vong do tai nạn giao thông. Căn bệnh này cũng không phân biệt giới tính hay tuổi tác. Ung thư có nguyên nhân từ đâu? Có nhiều nguyên nhân: do môi trường sống có nhiều hóa chất độc hại, do gen di truyền nhưng đa số vẫn là do cách ăn uống, sinh hoạt của mỗi người. Trong đó thuốc lá là một tác nhân gây ung thư nguy hiểm nhất.
Người trung tuổi hút thuốc lá, người cao tuổi hút thuốc lá, thậm chí hiện nay rất nhiều người trẻ, đang ở lứa tuổi học sinh cũng đang coi hút thuốc lá là một thói quen khó bỏ. Một bao thuốc lá trị giá chỉ vài chục nghìn đồng nhưng đã và đang âm thầm hủy hoại sức khỏe của hàng tỷ người trên toàn thế giới.
Theo 1 số nghiên cứu: trong khói thuốc có chứa hơn 7.000 chất hóa học, trong đó có hàng trăm chất có hại cho sức khỏe và 69 chất được xác định là tác nhân gây ra các bệnh ung thư. Chính bởi vậy khi một người hút thuốc lá trong thời gian dài, các loại hóa chất độc hại đó sẽ len lỏi, đi sâu và âm thầm giết chết sức khỏe con người. Nghe về tác hại của 1 số loại hóa chất có trong thành phần của thuốc lá khiến nhiều người không khỏi rùng mình. Cụ thể như:
Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cho biết, hiện trên thế giới có khoảng 1,3 tỷ người hút thuốc lá; con số đáng báo động hơn là trung bình có đến 4,9 triệu người chết mỗi năm do hút thuốc lá hoặc mắc các bệnh liên quan đến thuốc lá. Cũng theo các chuyên gia y tế, sự tiếp xúc với khói thuốc là một nguy cơ có hại cho sức khoẻ của thế hệ tương lai. Nhất là với căn bệnh ung thư, theo 1 số phân tích, có đến 80% người ung thư phổi do sử dụng thuốc lá, những người hút thuốc lá thường xuyên có thể giảm tuổi thọ từ 8-23 năm. Đây không phải là cảnh báo mới, bởi đã có không ít người tử vong vì ung thư vì sử dụng thuốc lá. Theo các bác sĩ của Bệnh viện Ung bướu tỉnh, hầu hết các ca bệnh ung thư, điển hình như ung thư phổi, ung thư vòm họng hay ung thư đại trực tràng, qua khai thác tiền sử, các bệnh nhân đều có sử dụng thuốc lá, thậm chí sử dụng trong thời gian dài hàng chục năm.
Riêng với ung thư phổi, những người thường xuyên hút thuốc lá có nguy cơ mắc ung thư phổi cao gấp 25 lần những người bình thường. Đặc biệt, việc hút thuốc lá thường xuyên, lâu dài kết hợp với thói quen sử dụng rượu bia còn làm tăng nguy cơ mắc nhiều bệnh ung thư khác. Đáng lo ngại hơn là không chỉ ảnh hưởng tới bản thân người hút trực tiếp, những người hít phải khói thuốc cũng bị ảnh hưởng không kém. Nhất là trẻ em, nếu hít phải khói thuốc có thể dẫn đến một số bệnh như viêm đường hô hấp trên và dưới, hen suyễn, viêm tai giữa... Tuy nhiên, hiện nay hơn một nửa trẻ em trên thế giới đang phải sống trong bầu không khí bị ô nhiễm bởi khói thuốc. Biết là có hại, nhiều người đã cố gắng cai thuốc lá, nhưng hầu hết đều không cai được.
Trên thực tế, thuốc lá cũng như rượu, bia đã và đang khiến vô số người phải đối mặt với căn bệnh ung thư quái ác. Mặc dù vậy, không phải ai cũng hiểu rõ nguyên nhân mình mắc bệnh. Nhiều người chỉ nghĩ đơn thuần thuốc lá chủ yếu ảnh hưởng đến phổi mà không nghĩ nó có thể gây ra cả các bệnh ung thư kể trên. Nhiều người lại cho rằng dù đã hút thuốc lá nhưng nếu đã bỏ rồi sức khỏe sẽ không bị ảnh hưởng. Tuy nhiên đó là những suy nghĩ hoàn toàn sai lầm.
Không chỉ các sản phẩm thuốc truyền thống, hiện nay 1 trào lưu rất đáng lo ngại đối với giới trẻ, đó là việc sử dụng thuốc lá điện tử. Rất nhiều hình thức quảng cáo bắt mắt, hương vị đa dạng và những lời quảng bá sai lệch như “ít độc hại hơn thuốc lá truyền thống” hay “không gây nghiện”. Nhưng thực tế, thuốc lá điện tử vẫn chứa nicotine – một chất gây nghiện mạnh, có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến sự phát triển não bộ của thanh thiếu niên. Việc sử dụng thuốc lá điện tử lâu dài có thể làm suy giảm trí nhớ, khả năng tập trung, gây rối loạn cảm xúc, lo âu và tăng nguy cơ mắc các bệnh về hô hấp.
Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng giới trẻ sử dụng thuốc lá điện tử có nguy cơ chuyển sang hút thuốc lá truyền thống cao hơn so với những người chưa từng sử dụng. Bên cạnh đó, một số sản phẩm thuốc lá điện tử còn bị pha trộn các chất gây nghiện hoặc hóa chất độc hại không rõ nguồn gốc, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe, thậm chí gây ngộ độc cấp tính.
Không chỉ gây hại cho sức khỏe, việc sử dụng thuốc lá còn tạo gánh nặng kinh tế cho mỗi gia đình và xã hội. Một khoản tiền không nhỏ bị tiêu tốn cho việc mua thuốc lá, trong khi đó người hút thuốc lại phải đối mặt với nguy cơ chi phí điều trị bệnh tật ngày càng gia tăng. Ngoài ra, tàn thuốc, đầu lọc thuốc lá và các thiết bị thuốc lá điện tử thải bỏ còn gây ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng đến mỹ quan và hệ sinh thái.
Người ta vẫn hay nói: Thuốc lá là “bạn đồng hành của ung thư”. Điều này là hoàn toàn có cơ sở khi hàng năm có hàng triệu người tử vong về các bệnh ung thư, trong đó 1 tỷ lệ không nhỏ có sử dụng thuốc lá thường xuyên. Để bảo vệ sức khỏe bản thân, gia đình và cộng đồng, mỗi người dân cần nâng cao nhận thức về tác hại của thuốc lá, chủ động từ bỏ thói quen hút thuốc và không thử sử dụng thuốc lá điện tử. Gia đình, nhà trường và các tổ chức đoàn thể cần tăng cường tuyên truyền, giáo dục để thanh thiếu niên hiểu rõ những nguy cơ mà thuốc lá và thuốc lá điện tử mang lại.
Hưởng ứng Ngày Thế giới không thuốc lá 31/5, hãy cùng chung tay xây dựng môi trường sống trong lành, văn minh và khỏe mạnh. Vì tương lai của thế hệ trẻ, vì hạnh phúc của mỗi gia đình và vì sự phát triển bền vững của xã hội, mỗi chúng ta hãy nói “Không” với thuốc lá, thuốc lá điện tử và các sản phẩm thuốc lá thế hệ mới.